Voor iedereen die werkt in Nederland lijkt de inkomstenbelasting volgend jaar merkbaar omhoog te gaan. In uitgelekte Prinsjesdagpapieren staat dat het totaal uitkomt op ongeveer 4 miljard euro extra in 2027. Kijken we verder vooruit, dan kan dat bedrag oplopen tot 8 miljard euro.
Vier miljard klinkt als een gigantisch bedrag waar je lastig grip op krijgt. Daarom hebben we het afgezet tegen het aantal werkenden in Nederland. Zo zie je meteen beter over welke orde van grootte we praten.
Wat betekent €4 miljard per werkende?
Uit de nieuwste cijfers van het CBS blijkt dat er in het tweede kwartaal van 2026 ongeveer 9,846 miljoen werkenden waren in Nederland. Het CBS telt iedereen van 15 tot 75 jaar mee die betaald werk doet, ongeacht hoeveel uur.
Dan krijg je de volgende som:
€4.000.000.000 ÷ 9.846.000 werkenden = ongeveer €406 per werkende per jaar.
Omgerekend is dat gemiddeld zo’n €33,85 per maand per werkende.
Belangrijk om te benadrukken: dit is een rekenkundig gemiddelde. Het betekent dus niet dat je straks letterlijk €406 extra inkomstenbelasting betaalt. Wat je echt meer of minder gaat afdragen, hangt onder meer af van je inkomen, arbeidskorting, heffingskortingen en persoonlijke situatie.
Op de langere termijn loopt het nog verder op
Daar stopt het volgens de gelekte plannen bovendien niet.
Op langere termijn zou de totale lastenverzwaring oplopen naar ongeveer 8 miljard euro.
Reken je — puur ter illustratie — met hetzelfde huidige aantal van 9,846 miljoen werkenden, dan kom je ongeveer uit op:
€812 per werkende per jaar, oftewel bijna €68 per maand.
Ook dit is geen voorspelling van je persoonlijke belastingaanslag, maar een manier om te laten zien hoe groot 8 miljard euro is wanneer je het verdeelt over de huidige werkzame beroepsbevolking.
Koopkrachtmaatregelen vangen de verhogingen niet helemaal op
Volgens de uitgelekte plannen trekt het kabinet ongeveer 1,7 miljard euro uit om de koopkracht te ondersteunen.
Daarmee worden eerder aangekondigde belastingverhogingen deels gecompenseerd, maar niet volledig.
Uit de gelekte ramingen van het Centraal Planbureau zou blijken dat de gemiddelde koopkracht ondanks die steun met ongeveer 0,1 tot 0,2 procent daalt.
Tussen groepen ontstaan daarbij duidelijke verschillen.
Werkenden met de laagste inkomens zouden er gemiddeld grofweg 0,2 procent op vooruitgaan. Voor gepensioneerden wordt een gemiddelde stijging van ongeveer 0,3 procent genoemd.
Niet elke werkende krijgt dus dezelfde rekening
Die nuance is belangrijk.
Je kunt niet simpelweg zeggen dat de Belastingdienst volgend jaar bij iedereen €406 extra komt innen.
Nederland heeft een progressief belastingstelsel en daarnaast verschillende kortingen. Iemand met een hoger inkomen merkt daardoor iets heel anders dan iemand die parttime werkt en relatief weinig verdient.
De €406 is uitsluitend de totale €4 miljard gedeeld door alle circa 9,85 miljoen werkenden.
Toch maakt juist die berekening duidelijk hoe groot de lastenverzwaring uitpakt.
Met twee werkenden kom je gemiddeld boven de €800 uit
Als je de stijging puur rekenkundig over werkenden uitsmeert, wordt het voor huishoudens nog tastbaarder.
Bij een huishouden met twee werkenden vertegenwoordigt €4 miljard extra belasting gemiddeld ongeveer €812 per jaar, oftewel bijna €68 per maand.
Nog even voor de zekerheid: een tweeverdienershuishouden kan uiteindelijk aanzienlijk meer óf minder belasting gaan betalen. De uiteindelijke rekening hangt af van beide inkomens en de definitieve maatregelen.
Waarom gaan de belastingen omhoog?
Voor 2027 stonden al verschillende belastingverhogingen op de rol. Een eerder CPB-scenario liet onder meer zien dat tarieven en grenzen in de inkomstenbelasting bijdragen aan de verslechterende koopkracht.
Tegelijk probeert het kabinet een deel daarvan via koopkrachtmaatregelen terug te geven.
Het opvallende gevolg: ondanks die compensatie zou er onder de streep nog altijd miljarden extra aan inkomstenbelasting bij werkenden terechtkomen.
Definitieve rekening komt op Prinsjesdag
Belangrijk om te onthouden: het gaat nu om uitgelekte Prinsjesdagstukken en ramingen. De definitieve maatregelen moeten nog officieel worden gepresenteerd.
Pas daarna kan voor verschillende inkomensgroepen nauwkeuriger worden berekend wat iemand in 2027 daadwerkelijk meer of minder betaalt.
Blijft die genoemde 4 miljard euro staan, dan geeft onze deling alvast een indruk van de omvang:
gemiddeld omgerekend ruim €400 per werkende per jaar.
En wanneer de lastenverzwaring op langere termijn daadwerkelijk naar 8 miljard euro stijgt, zou hetzelfde rekenvoorbeeld uitkomen op ruim €800 per werkende.