We ademen de hele dag door, maar bij veel mensen gaat dat minder handig dan je zou denken. Ademcoaches en fysiotherapeuten schatten dat 70 tot 80 procent van de Nederlanders niet optimaal ademt. Dat betekent niet dat je geen zuurstof binnenkrijgt, maar wel dat je adem je lijf onnodig in de stress zet.
Een hoop klachten die we tegenwoordig als “normaal” bestempelen, hangen hier vaak mee samen.
Wat bedoelen we met ‘verkeerd ademen’?
Daarmee bedoel je meestal een mix van het volgende:
Door de mond ademen in plaats van via je neus
Een Hoge borstademhaling in plaats van een kalme buikademhaling
Te snel en te oppervlakkig ademen
Structureel overademen, zelfs in rust
Daardoor staat je lichaam continu licht “aan”, ook als er geen enkel gevaar is.
Mogelijke klachten die ermee samenhangen
Als je ademhaling niet optimaal is, herken je misschien het volgende:
Moeheid of een “op” gevoel
Stress, spanning of onrust zonder duidelijke aanleiding
Moeite met focussen
Hoofdpijn of licht in het hoofd
Benauwd zijn terwijl er medisch niets te vinden is
Onrustige of slechte slaap
Omdat dit vrij vage signalen zijn, denken we zelden aan de ademhaling als oorzaak.
Waarom verkeerd ademen zó gewoon lijkt
Het gekke is: verkeerd ademen voelt vaak heel normaal. Veel mensen doen het al jaren zo. Door de mond ademen, vaak zuchten en snel ademen is sociaal prima, maar je lijf leest het als een alarmsignaal.
Je adem stuurt je zenuwstelsel. Snel en hoog ademen zet het stresssysteem aan. Rustig via je neus ademen helpt juist bij ontspanning en herstel.
De Buteyko-methode: minder ademen werkt vaak beter
De Buteyko-methode is een ademtechniek die ervan uitgaat dat veel mensen te veel lucht naar binnen halen. Het doel is niet dieper ademen, maar juist rustiger, zachter en langzamer ademen.
Kernprincipes:
Altijd ademen via de neus
De ademhaling vertragen
Per ademteug wat minder lucht nemen
Je lichaam laten wennen aan iets meer koolstofdioxide, wat ontspannend werkt
Volgens mensen die hiermee oefenen levert dit vaak meer rust, betere concentratie, extra energie en een fijnere nachtrust op.
Een simpele oefening om te beginnen
Zo kun je op een toegankelijke manier rustiger leren ademen:
Ga rechtop zitten en laat je schouders zakken. Adem rustig in door je neus en adem ook weer uit door je neus. Na je uitademing wacht je een paar seconden voordat je opnieuw inademt. Houd het comfortabel; niet forceren en niet naar lucht happen. Doe dit ongeveer vijf minuten.
Het doel is niet dieper ademen, maar zacht en rustig ademen.
Waarom we dit bijna nooit leren
Ademhalen lijkt zo vanzelfsprekend dat we aannemen dat het wel goed gaat. Op school leren we van alles, maar zelden hoe je met je adem je zenuwstelsel kunt kalmeren.
Daardoor lopen veel mensen jarenlang rond met stress- en vermoeidheidsklachten, zonder te beseffen dat hun ademhaling daarin meespeelt.
Waarschijnlijk geen hype, eerder een blinde vlek
Het idee dat het merendeel niet optimaal ademt klinkt misschien overdreven, tot je erop gaat letten. In de trein, op kantoor of in de sportschool: open monden, gejaagde ademhaling, hoge borstbewegingen.
De vraag is niet of je ademt, maar of je ademhaling je ondersteunt of juist in de weg zit. En precies daardoor is aandacht voor je adem waarschijnlijk belangrijker dan we ooit meekregen.